Aikidostijlen, Tendoryu

De groei van de populariteit van aikido in Japan zelf en ook daarbuiten heeft zich afgespeeld na 1950. Ueshiba die toen al de zeventig was gepasseerd, heeft daarin nauwelijks een rol gespeeld. Het waren vooral zijn leerlingen zoals Koichi Tohei, Gozo Shioda, Minoru Mochizuki, Kenji Tomiki, and Kisshomaru Ueshiba die gezorgd hebben voor de verspreiding van de krijgskunst.
Deze centrale figuren zijn ook verantwoordelijk voor de ontwikkeling van de voornaamste aikidostijlen en -organisaties zoals we die nu tegenkomen en waar bijna elke aikidoschool op terug te voeren is.

Shimizu, Tendoryu

Kenji Shimizu (1940 - ), 8e dan, was een van de laatste leerlingen van de grondlegger van aikido, Morihei Ueshiba. Na een jarenlange judo-beoefening startte hij in1963 met aikido. Hij werd ushideshi (inwonende leerling) in de Aikikai Hombu dojo (Tokyo). Tijdens de lessen en demonstraties was hij vaak uke van Morihei Ueshiba. Na de dood van Ueshiba startte hij zijn eigen dojo: de Shimizu dojo. Rond 1975 scheidde hij zich af van de Aikikai (de Japanse aikidobond opgericht in 1957 door de zoon van Ueshiba: Kisshimaru). Sindsdien leidt hij de Tendokan aikido school in Tokyo. Jaarlijks bezoekt hij Europa, met name Duitsland, en meer recent ook de V.S. om er stages te geven. Voor een uitgebreid interview in Aikido Journal, zie http://www.aikidojournal.com/article.php?articleID=140

Tendoryu-aikido kan men herkennen aan zijn vloeiende en sterke bewegingen. Met vloeiend wordt bedoeld dat er op het moment van contact met de partner (uke) samenvloeiing plaatsvindt. Dit gebeurt door een snijbeweging gebaseerd op het snijden van het zwaard (te gatana).

Deze samensmelting moet ervoor zorgen dat de partner wordt opgenomen. Hierbij vindt er een richtingsverandering plaats in de aanvalsbeweging van uke, waardoor deze uit evenwicht wordt gebracht en vervolgens wordt meegevoerd via een taisabaki. Afhankelijk van de uitgevoerde techniek (waza) kan deze eindigen in een klem of worp.

De bewegingen in aikido kunnen worden gezien als het resultaat van een horizontale en verticale beweging. In- en uitademen, kokyu-oefeningen (ademhaling en beweging), zwaard- en stoktechnieken (suburi) zijn de voorbereidingen van voornamelijk verticale bewegingen. Lopen en taisabaki zijn horizontale bewegingen. De verticale bewegingen steken het zwaartepunt (hara of chusing) en vergroten je basis. Horizontale bewegingen zorgen voor de verplaatsing. De horizontale en verticale bewegingen samen creeren de diagonale beweging, die vanuit de heup (hara, centrum, kushi) wordt ingezet. Door de armen en benen wordt de beweging omgezet in een techniek.

Publicaties

  • Aikido Tendo (fotoboek)
    Kenji Shimizu
    Uitgegeven door Queen Essence Publisher
  • Zen and Aikido
    Kenji Shimizu, Shigeo Kamata
    Uitgegeven door Aiki News 1992
  • Tendoryu Aikido (Videoband)
    Kenji Shimizu
    Uitgegeven door Aiki News

Wim Heijnen